zaterdag 13 juni 2026
Emeritus Hoogleraar / Gastprofessor / Eigenaar,
Open Universiteit / Thomas More Hogeschool Antwerpen / kirschner-ED

Weten wat je moet doen als je het echt niet weet: Een expertleraar worden

D
E
PO
VO
SO

Lesgeven is een beroep dat wordt gekenmerkt door onzekerheid; een onzekerheid waarop geen enkele opleiding je volledig kan voorbereiden. Klaslokalen zijn complexe omgevingen waarin lessen zelden precies verlopen zoals gepland, leerlingen op onverwachte manieren reageren en voortdurend nieuwe uitdagingen opduiken — van veranderende curricula tot de snelle opkomst van technologieën zoals AI. Op zulke momenten zijn de meest effectieve leraren niet alleen degenen met een groot repertoire aan strategieën, maar vooral degenen die weten wat ze moeten doen wanneer ze het niet meteen weten. Dat is het kenmerk van deskundig leraarschap. De logische vraag is dan ook: hoe ontwikkelen leraren dit soort expertise?

Een deel van het antwoord ligt in de erkenning dat lesgeven zowel een wetenschap als een ambacht is, en dat beide voortdurend ontwikkeld en verfijnd moeten worden, ook lang nadat de initiële lerarenopleiding is afgerond. Deze weg naar expertise vraagt om een blijvende, doelgerichte en praktisch toepasbare inzet voor professionele groei. Sommige leraren vertrouwen vooral op het opdoen van meer ervaring in de klas; anderen op voortdurende professionele ontwikkeling en scholing. Een derde route — deliberate practice — richt zich op het bewust en systematisch verbeteren van specifieke aspecten van instructie.

Deze keynote onderzoekt hoe deze verschillende routes de ontwikkeling van leraren beïnvloeden, en waarom deliberate practice een bijzonder krachtige manier kan zijn om het vermogen van leraren te versterken om in de loop van de tijd effectieve instructiebeslissingen te nemen.

Weten wat je moet doen als je het echt niet weet: Een expertleraar worden

Paul Kirschner

Lesgeven is een beroep dat wordt gekenmerkt door onzekerheid; een onzekerheid waarop geen enkele opleiding je volledig kan voorbereiden. Klaslokalen zijn complexe omgevingen waarin lessen zelden precies verlopen zoals gepland, leerlingen op onverwachte manieren reageren en voortdurend nieuwe uitdagingen opduiken — van veranderende curricula tot de snelle opkomst van technologieën zoals AI. Op zulke momenten zijn de meest effectieve leraren niet alleen degenen met een groot repertoire aan strategieën, maar vooral degenen die weten wat ze moeten doen wanneer ze het niet meteen weten. Dat is het kenmerk van deskundig leraarschap. De logische vraag is dan ook: hoe ontwikkelen leraren dit soort expertise?

Een deel van het antwoord ligt in de erkenning dat lesgeven zowel een wetenschap als een ambacht is, en dat beide voortdurend ontwikkeld en verfijnd moeten worden, ook lang nadat de initiële lerarenopleiding is afgerond. Deze weg naar expertise vraagt om een blijvende, doelgerichte en praktisch toepasbare inzet voor professionele groei. Sommige leraren vertrouwen vooral op het opdoen van meer ervaring in de klas; anderen op voortdurende professionele ontwikkeling en scholing. Een derde route — deliberate practice — richt zich op het bewust en systematisch verbeteren van specifieke aspecten van instructie.

Deze keynote onderzoekt hoe deze verschillende routes de ontwikkeling van leraren beïnvloeden, en waarom deliberate practice een bijzonder krachtige manier kan zijn om het vermogen van leraren te versterken om in de loop van de tijd effectieve instructiebeslissingen te nemen.

D
E
PO
VO
SO

Over de spreker

Emeritus Hoogleraar / Gastprofessor / Eigenaar
Open Universiteit / Thomas More Hogeschool Antwerpen / kirschner-ED

Paul A. Kirschner (1951) is Emeritus hoogleraar Onderwijspsychologie aan de Open Universiteit (Nederland), Gastprofessor aan de Thomas More Hogeschool (België) en eigenaar van kirschner-ED. Naast zijn vele academische prestaties (publicaties, benoemingen, enzovoorts) zet hij in om wat wij weten uit de onderwijs- en cognitieve psychologie te vertalen voor leraren, bestuurders en politici. Met die pet op is hij (mede)auteur, o.a., van De kunst en kunde van het lesgeven, Onderwijsillusies, Hoe leren werkt (verschijnt in september), De leraar: vakmanschap in onderwijs, Op de Schouders van Reuzen, Wijze Lessen: Twaalf Bouwstenen voor Effectieve Didactiek en Kennisrijk kansrijk: Naar een onderwijscurriculum voor diepe denkers. Hij schrift regelmatig voor Didactief (de kolom KirschnerKiest).

Bibliografie:

Blogs en podcasts

© 2017-2026 researchED Nederland | Alle rechten voorbehouden | contact@researchED.eu